Thứ Năm, 19/07/2012, 18:30

Xử lý nợ xấu: Không AMC thì sao?

Thành lập AMC có thể khiến các ngân hàng "lựa chọn ngược", thay vì kiểm soát cho vay các ngân hàng sẵn sàng cho vay dễ dàng để có lợi nhuận, còn nếu bị nợ xấu thì sẽ bán lại cho AMC của Nhà nước.

Xử lý nợ xấu: Không AMC thì sao?

Nhanh chóng xử lý nợ xấu là mục tiêu quan trọng của hệ thốngngân hàng hiện nay, nhưng lựa chọn phương thức thích hợp đang là câu hỏi khó.Thành lập công ty mua bán nợ Quốc gia – AMC như nhiều nước đã làm? Hay để cácNHTM đã xử lý bằng nguồn dự phòng rủi ro và Nhà nước sẽ mua phần còn lại bằngchương trình có giới hạn?

Nợ xấu mua thế nàođây?

Một mô hình được nhiều người ủng hộ là nhanh chóng thành lậpcông ty mua bán nợ Quốc gia (gọi tắt là AMC). Số vốn dự kiến cần là 100 ngàn tỷ,nhưng có thể ban đầu chỉ cần 20 ngàn tỷ và huy động thêm vốn thông qua pháthành trái phiếu, tín phiếu.

Cơ chế xử lý nợ xấu được một số chuyên gia đề nghị là AMCthành cổ đông doanh nghiệp theo phần nợ mua, bán nợ cho nhà đầu tư khác, chứngkhoán hóa khoản nợ và cuối cùng là xóa nợ.

Dù công ty mua bán nợ Quốc gia được thành lập như thế nào,cơ chế ra sao thì cũng phải phù hợp với điều kiện Việt Nam.

Nếu AMC mua nợ xấu rồi trở thành cổ đông của doanh nghiệp,trước hết gặp khó khăn bởi số lượng doanh nghiệp có nợ xấu là rất nhiều, và 1AMC của Nhà nước khó có thể trở thành cổ đông tại hàng ngàn doanh nghiệp bởi 1quyết định mua lại nợ xấu. Hơn nữa nhiều khoản nợ xấu đến từ DNNN, như thế AMCcũng trở thành cổ đông sở hữu cổ phần của DNNN. Điều này chắc chắn sẽ gặp nhiềuvướng mắc từ chính cơ chế hiện hành, ví dụ như xung đột với nhiệm vụ của SCIC .

Có thể AMC sẽ bán lại nợ cho nhà đầu tư mới đến. Đây là ý tưởnghay nhưng tính khả thi còn phải xem xét một cách đầy đủ hơn. Nếu bán cho cácnhà đầu tư trong nước thì tình hình hiện tại khó tìm được nhà đầu tư phù hợp bởinhững “người có tiền” là ngân hàng còn phải bán tài sản độc hại để thu tiền về.Với nhà đầu tư nước ngoài thì vấn đề quyền sở hữu rất rắc rối. Ngay với ngânhàng khi muốn xử lý tài sản đảm bảo còn mất vài năm sau nhiều phiên tòa phân xửthì khó thuyết phục nhà đầu tư nước ngoài mua khoản nợ xấu đó của ngân hàng.

“Hãy chứng khoán hóa nợ xấu rồi bán ra thị trường”- ý kiến củamột chuyên gia.

Đây là phương thức được một số quốc gia sử dụng nhưng ở đóthị trường chứng khoán rất phát triển. Các khoản nợ được phân loại, chứng khoánhóa và bán ra thị trường. Thậm chí các gói chứng khoán nợ còn được phái sinhnhiều lần để mua đi bán lại. Nhưng đó là thị trường chứng khoán phát triển cònvới hiện trạng của TTCK Việt Nam, đây dường như là kế hoạch xa vời. Chưa kể đến“tác dụng phụ” của chứng khoán hóa nợ tại nhiều nước phát triển, như Mỹ, đượccoi là nguyên nhân cho khủng hoảng tài chính toàn cầu.

Vậy thì xóa nợ ! Nếu nợ xấu được mua về và xóa đi thì tạisao phải thành lập công ty mua nợ xấu. Các khoản nợ xấu dù nằm tại ngân hànghay tại AMC mà không thể thu hồi được vốn thì đó mãi là nợ xấu. Nó sẽ không xuấthiện trên báo cáo tài chính, bảng cân đối tài sản của ngân hàng nhưng vẫn tồn tạitrong nền kinh tế. Chỉ khi nào các khoản nợ đó được bù đắp đủ tài chính thì mớithực sự xử lý hết nợ xấu.

Chưa kể xảy ra tình trạng “lựa chọn ngược” của các ngân hàngkhi mà họ sẵn sàng cho khách hàng vay với điều kiện dễ dàng hơn bởi nếu bị nợ xấuhọ có thể bán cho công ty AMC của Nhà nước. Mặc dù thành lập AMC được kỳ vọng sẽnhanh chóng xử lý nợ xấu nhưng ngay tại quốc gia có nền tài chính phát triểnhơn Việt Nam là Ireland thì dự kiến mất 10 năm (2009 - 2019) công ty mua bán nợquốc gia Ireland - NAMA mới xử lý xong 100% nợ xấu của hệ thống ngân hàng nướcnày.

“Ai làm người đó chịu”

Để có lợi nhuận hàng ngàn tỷ đồng của những năm gần đây, cácngân hàng đã có thời kỳ bùng nổ cho vay với điều kiện vay dễ dàng. Thậm chí đểgiúp khách hàng vay được nhiều hơn, nhiều nhân viên tín dụng sẵn sàng “hỗ trợ”nâng giá trị tài sản đảm bảo. Những khoản vay đó nay được xếp vào nợ xấu cùng vớiđó yêu cầu trích lập DPRR kéo tụt lợi nhuận của các ngân hàng.

Theo ông Nguyễn Đức Kiên, Phó chủ nhiệm UBKTQH, chúng tađang định hướng theo kinh tế thị trường, vậy ai gây ra nợ xấu thì người đó phảichịu trách nhiệm. Do đó, trước hết, phải lấy tài sản của ngân hàng ra để xử lýnợ xấu. Đây là điều khó khăn nhất với các ông chủ ngân hàng khi phải tự xử lý nợxấu.

Lãnh đạo các ngân hàng chịu sức ép lớn từ các cổ đông trongviệc đảm bảo hiệu quả kinh doanh nên không có động lực xử lý nợ xấu. Nếu cácngân hàng phân loại, trích lập đầy đủ với nợ xấu, chấp nhận mục tiêu lợi nhuânngắn hạn bị ảnh hưởng thì dù tỷ lệ nợ xấu 8,6% tổng dư nợ thì hoạt động tín dụngcủa ngân hàng cũng sẽ không ảnh hưởng nhiều.

Bởi lẽ với các doanh nghiệp đã có nợ xấu thì cho dù có chuyểnnợ xấu đi, theo nguyên tắc các ngân hàng cũng sẽ không cho vay tiếp bởi lịch sử  tín dụng đã bị nợ xấu. Phải sau khoảng thờigian đủ lâu việc xét duyệt tín dụng mới được mở lại với các doanh nghiệp này.Còn với các doanh nghiệp tốt, dự án khả thi thì thời điểm hiện tại chắc chắn sẽđược các ngân hàng rào đón trước sau với lãi suất ngắn hạn hợp lý.

Với tổng vốn tự có của NHTM Nhà nước và NHTMCP theo báo cáocủa NHNN đến 30/04/2012 khoảng 311 ngàn tỷ và hơn 67 ngàn tỷ đồng trích dựphòng rủi ro thì bản thân các NHTM đủ sức bù đắp hết 202 ngàn ty khoản nợ xấudo chính họ gây ra. Thật không hợp lý nếu như tiền thuế của người dân lại đượcdùng để xử lý nợ xấu tại các NHTMCP trước cả ông chủ ngân hàng.

Vấn đề NHNN cần có chế tài phạt mạnh mẽ hơn, không chỉ vớingân hàng mà với cả các cá nhân lãnh đạo, buộc các NHTM phải tự xử lý nợ xấu củamình trước. Ngân hàng nào sau khi sử dụng hết nguồn vốn nhưng vẫn không bù đắpđược, ví dụ như HBB, thì phải chấp nhận bị kiểm soát đặc biệt, sáp nhập. Mộtchương trình mua nợ xấu sẽ phù hợp với những ngân hàng này hơn là 1 công ty muabán nợ.

Với cơ chế xử lý trên nguyên tắc thị trường, quy định kiểm soátnợ xấu chặt chẽ hơn, NHNN mới có thể hy vọng tạo ra nền tảng để xây dựng hệ thốngcác NHTM an toàn, hiệu quả. Nếu không, nợ xấu sẽ sớm trở lại với các ngân hàngcho dù toàn bộ khoản nợ xấu đã được chuyển sang AMC.

Thanh Hải

Theo TTVN

Theo Bộ Giao thông vận tải (GTVT), dự án đường sắt trên cao Cát Linh - Hà Đông sẽ đưa vào khai thác thử vào tháng 11/2017 và đến tháng 2/2018 sẽ đưa vào khai thác thương mại.
Cân nhắc kỹ khi đầu tư vào phân khúc bất động sản (BĐS) cao cấp; cẩn trọng khi bỏ tiền vào BĐS công nghiệp, nghỉ dưỡng; theo sát diễn biến của chính sách đánh thuế từ căn nhà thứ hai... là những khuyến cáo cho giới đầu tư địa ốc trong năm 2017.
Sáng 03/02, Chủ tịch UBND TP. Đà Nẵng đã kiểm tra tình hình thi công các công trình trọng điểm của thành phố tại nút giao thông phía Tây cầu sông Hàn và nút giao thông Điện Biên Phủ - Nguyễn Tri Phương.
UBND TP.HCM vừa chấp thuận đề xuất của Sở Quy hoạch Kiến trúc và UBND quận Gò Vấp về việc điều chỉnh quy hoạch một số khu vực tại quận Gò Vấp.
Các nhà phân tích lo ngại việc phát triển ồ ạt nhiều dự án nhà ở, bỏ xa nhu cầu thực tế ở bang Johor, Malaysia sẽ tác động tiêu cực đến thị trường BĐS, làm xuất hiện những khu dân cư vắng bóng người ở.
Gói vay nhà ở xã hội năm 2017 hiện vẫn là chủ đề được dư luận đặc biệt quan tâm sau khi gói vay 30 nghìn tỷ kết thúc. Dưới đây là buổi trò chuyện của ông Nguyễn Văn Lý, Phó Tổng giám đốc Ngân hàng Chính sách Xã hội (CSXH) với PV báo Lao động về chủ đề này.
Theo báo cáo mới nhất của công ty Savills, hầu hết các dự án nhà ở tại Bình Dương nhắm vào đối tượng khách hàng là chuyên viên, lãnh đạo và người mua từ những tỉnh/ thành khác.
Theo một nguồn tin của BizLIVE, tại Hội thảo “Cơ hội và tiềm năng Tập đoàn FLC” vào ngày 15/1 tới, Tập đoàn FLC sẽ chính thức mở bán dự án FLC Complex tại 36 Phạm Hùng, quận Nam Từ Liêm, Hà Nội.
Lên đầu trang