Thứ Ba, 07/02/2012, 10:01

GS. Đặng Hùng Võ vẫn khẳng định huyện Tiên Lãng làm sai

"Điều tôi cảm thấy buồn trong vụ việc Tiên Lãng, là địa phương cứ thuyết minh là mình làm hoàn toàn đúng. Mỗi cán bộ lại giải thích cái đúng theo một cách khác nhau, nhiều lúc thể hiện rất mâu thuẫn. Chẳng nhẽ nhận ra một phần nhỏ cái sai cũng khó quá hay sao?"
GS Đặng Hùng Võ, nguyên Thứ trưởng Bộ TN&MT, tiếp tục khẳng định vụ cưỡng chế thu hồi đất ở huyện Tiên Lãng, Hải Phòng là trái luật và ông "buồn là huyện Tiên Lãng lại khăng khăng nhận đúng. Chẳng nhẽ nhận ra một phần nhỏ cái sai cũng khó quá hay sao?"...

VnMedia đã có cuộc trao đổi với GS Đặng Hùng Võ về vấn đề này.

Huyện không được quyết định về hạn điền đối với đất nông nghiệp

Thưa ông, đối chiếu với các quy định hiện hành về đất đai hiện nay thì việc chính quyền huyện Tiên Lãng, TP. Hải Phòng ra quyết định thu hồi đất của gia đình ông Đoàn Văn Vươn là đúng hay sai? Nếu sai thì sai ở những điểm nào?

GS. Đặng Hùng Võ vẫn khẳng định huyện Tiên Lãng làm sai | ảnh 1
GS-TSKH Đặng Hùng Võ, nguyên Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường

- GS-TSKH Đặng Hùng Võ: Trước hết, pháp luật đất đai nước ta từ năm 1987 cho tới nay, chưa bao giờ cho phép cấp huyện được tự quy định và quyết định về thời hạn và hạn điền đối với đất nông nghiệp. Đây là những vấn đề rất lớn liên quan tới "Tam Nông", luôn được quy định trong Luật Đất đai và chỉ cho phép UBND cấp tỉnh được cụ thể hóa trong một số trường hợp. Thế mà UBND huyện Tiên Lãng lại ban hành riêng Quy định số 497/QĐ-UB ngày 06/10/1993 về thời hạn và hạn điền, làm căn cứ pháp lý cho các Quyết định giao đất và thu hồi đất sau đó. Như vậy, Quy định số 497/QĐ-UB của Tiên Lãng đã được ban hành trái pháp luật, và các Quyết định giao đất, thu hồi đất ban hành sau đó cũng là trái pháp luật.

Tiếp theo, trong các Quyết định thu hồi đất của Chủ tịch huyện Tiên Lãng (Quyết định số 460/QĐ-UBND ngày 23/4/2008 và Quyết định số 461/QĐ-UBND ngày 07/4/2009) đều ghi rõ lý do là thu hồi đất vì hết thời hạn. Quyết định như vậy hoàn toàn trái pháp luật vì khoản 1 Điều 34 của Nghị định số 181/2004/NĐ-CP ngày 29/10/2004 về thi hành Luật Đất đai đã quy định rằng khi hết thời hạn sử dụng đất, các hộ gia đình, cá nhân trực tiếp sản xuất nông nghiệp sử dụng đất nông nghiệp do được Nhà nước giao được tiếp tục sử dụng đất với thời hạn đã quy định (20 năm), chỉ bị thu hồi trong 5 trường hợp: (1) Nhà nước có quyết định thu hồi đất để sử dụng vào các dự án theo quy hoạch (thực hiện theo quy trình tại Nghị định số 69/2009/NĐ-CP); (2) Người sử dụng đất cố ý hủy hoại đất; (3) Cá nhân sử dụng đất chết mà không có người thừa kế; (4) Người sử dụng đất tự nguyện trả lại đất; (5) Đất không được sử dụng liên tục trong thời hạn từ 12 tới 24 tháng (tùy từng loại đất), tức là không bị thu hồi chỉ vì hết thời hạn giao đất. Đây là chính sách rất cơ bản đối với thu hồi đất nông nghiệp, khác hoàn toàn đối với thu hồi đất phi nông nghiệp khi hết hạn. Huyện Tiên Lãng đang giải thích là thu hồi để chuyển sang thuê đất lại càng sai vì pháp luật cũng không có quy định về việc chuyển sang thuê đất phải thu hồi đất, chỉ cần làm các thủ tục về địa chính và tài chính.

GS. Đặng Hùng Võ vẫn khẳng định huyện Tiên Lãng làm sai | ảnh 2
Túp lều tá túc của người thân ông Đoàn Văn Vươn sau khi nhà bị phá

Trả lời báo chí, Chánh văn phòng huyện Tiên Lãng Ngô Ngọc Khánh cho rằng việc chính quyền thu hồi đất của gia đình ông Vươn là hoàn toàn đúng theo quy định của pháp luật. Trước khi tiến hành cưỡng chế chính quyền đã 8 lần đối thoại với ông Vươn. Ông nhận xét thế nào về điều này?

- Như trên tôi đã giải thích, quyết định thu hồi đất nông nghiệp trong trường hợp này là trái pháp luật, vậy thì có đối thoại 1000 lần cũng là trái pháp luật. Lãnh đạo của huyện cũng như lãnh đạo của Hải Phòng có lý luận rằng đất này không phải là đất nông nghiệp. Xin thưa rằng Quyết định giao đất viết rõ là giao đất để nuôi trồng thủy sản, vậy thì sau khi giao xong thì đất đó trở thành đất nông nghiệp, được điều chỉnh theo chế độ sử dụng đất nông nghiệp.

Vừa qua, trên trang Web của huyện Tiên Lãng cũng đưa ra lý luận rằng đất đó được giao tạm thời theo quy định của Luật Đất đai 1987, cụ thể theo điểm 2 mục II Thông tư số05/TTLB ngày 18/12/1991 của Liên bộ Thuỷ sản và Tổng cục Quản lý đất đai, trong đó có quy định là mặt nước giao có thời hạn không quá 15 năm.

Trước hết, mọi người đều biết rằng Quyết định giao đất thứ nhất ban hành ngày 04/10/1993 và Quyết định giao đất thứ hai ban hành ngày 09/4/1997. Như vậy, Quyết định thứ hai không thể theo thời hạn như quy định của pháp luật cũ được. Điều quan trọng hơn cả là huyện Tiên Lãng đang căn cứ vào điểm 2 mục II Thông tư số 05/TTLB nói trên để thuyết minh về thời hạn giao đất 15 năm. Vậy lại xin thưa rằng cũng tại điểm 2 mục II đó lại quy định "Mặt nước giao ổn định lâu dài: áp dụng ở những nơi đã quy hoạch, với các đối tượng gồm các tổ chức, cá nhân có công khai khoang những vùng đất mới nằm trong vùng đã được quy hoạch để chuyên nuôi trồng thuỷ sản". Vậy trong trường hợp này phải được giao ổn định lâu dài, áp dụng thời hạn 15 năm là không phù hợp.

Câu chuyện phức tạp thường xuyên xảy ra đối với các quyết định thu hồi đất là vì đất đai luôn gắn với mồ hôi, nước mắt của người đang sử dụng đất. Một quyết định hành chính có thể chuyển lợi ích của người này sang người khác. Phía sau quyết định thu hồi đất luôn ẩn chứa nguy cơ tham nhũng rất lớn. Thiếu căn cứ pháp luật cũng như thiếu minh bạch sẽ dẫn ngay đến nhưng sự việc đáng tiếc xảy ra.

Luật Đất đai có quy định là thu hồi đất buộc phải bồi thường không, thưa ông?

- Luật Đất đai có quy định một số trường hợp thu hồi đất nhưng không được bồi thường về đất và không được bồi thường về tài sản gắn liền với đất tại Điều 43. Huyện Tiên Lãng căn cứ vào điểm c, khoản 2 của Điều 43 này để nói rằng thu hồi đất khi hết thời hạn mà không được gia hạn thì không được bồi thường về tài sản gắn liền với đất. Vận dụng pháp luật như vậy là sai vì theo quy định tại khoản 1 Điều 34 của Nghị định số 181/2004/NĐ-CP lại không có trường hợp thu hồi đất khi hết thời hạn đối với đất nông nghiệp. Như vậy, việc thu hồi đất khi hết thời hạn mà không được gia hạn chỉ áp dụng đối với đất phi nông nghiệp. Khi quyết định thu hồi đất đã trái luật thì không bàn tới việc có được bồi thường hay không.

Mong pháp luật đất đai không bị "vặn xoắn"

Nếu đối thoại với chính quyền huyện Tiên Lãng, ông sẽ nói về vấn đề gì? Theo ông, những bất cập gì trong quản lý đất đai dẫn đến bức xúc trong vụ việc ở Tiên Lãng, Hải Phòng?

- Nếu đối thoại thì tôi cũng chỉ đóng vai trò của một chuyên gia về pháp luật đất đai để phân tích sâu khía cạnh áp dụng pháp luật đất đai ở địa phương, giới thiệu rõ những đường lối cơ bản về nông nghiệp, nông thôn và nông dân của Đảng và Nhà nước ta, từ đó làm rõ những sai trái trong áp dụng pháp luật đất đai ở Tiên Lãng. Làm rõ để sửa lại cho đúng, tránh tình trạng gây thiệt hại cho dân. Tôi không muốn nói tới những khía cạnh khác của vụ việc này vì mình không đủ thông tin.

Tôi chỉ mong muốn pháp luật đất đai phải được thực hiện nghiêm, không bị "vặn xoắn" ở bất kỳ nơi nào. Ở nơi nào đó không biết thì thôi, nhưng đã biết đủ thông tin thì tôi luôn nói trên tinh thần xây dựng nhà nước pháp quyền thực sự, nhà nước của dân, do dân, vì dân thực sự. Địa phương bất kỳ nào cũng có thể áp dụng sai pháp luật, biết là sai thì sửa. Tự sửa trên nguyên tắc tự phê bình của Đảng là giải pháp đúng đắn nhất.

Điều tôi cảm thấy buồn trong vụ việc Tiên Lãng, là địa phương cứ thuyết minh là mình làm hoàn toàn đúng. Mỗi cán bộ lại giải thích cái đúng theo một cách khác nhau, nhiều lúc thể hiện rất mâu thuẫn. Chẳng nhẽ nhận ra một phần nhỏ cái sai cũng khó quá hay sao?

Điều đáng buồn hơn nữa là báo chí cũng đã đăng tải ý kiến của Ban Tuyên giáo Huyện ủy Tiên Lãng phát biểu khá hằn học về ý kiến của các cán bộ đã về hưu, trong đó có tôi. Lúc này chúng ta đang cùng thảo luận về cái sai, cái đúng trong áp dụng pháp luật ở địa phương. Tôi chưa thấy có kẻ nào xấu xuất hiện để phá hoại, chưa xuất hiện những sai phạm về tư tưởng mà đến mức bị cán bộ tuyên giáo "mắng mỏ" đến vậy.

Vụ ở Tiên Lãng, Chủ tịch huyện và Chủ tịch xã là anh em ruột. Huyện và xã đã thực thi sai pháp luật mà Thành phố lại bênh vực chằm chặp đến vậy. Người dân khởi kiện ra tòa án thì tòa cũng xét xử thiếu trách nhiệm, nhất là tòa phúc thẩm đưa ra phương án hòa giải để người dân rút đơn kiện rồi quyết y án sơ thẩm để huyện cưỡng chế thu hồi đất. Khi cưỡng chế thu hồi đất thì phá phách bằng hết tài sản trên đất, v.v.

Ở Việt Nam lâu nay vẫn có quan niệm vận dụng pháp luật, vì vậy nhiều khi một vụ việc lại được hiểu theo nhiều cách khác nhau. Theo ông, sắp tới trong việc sửa đổi luật Đất đai cần khắc phục việc này như thế nào?

- Có thể pháp luật đất đai trong giai đoạn xa xưa nào đó còn viết chưa thật rõ hoặc chưa điều chỉnh hết các tình huống. Các tiêu chí xử lý cũng thiếu cụ thể. Khi xây dựng Luật Đất đai 2003 và Nghị định 181, chúng tôi cố gắng khắc phục cao nhất những kiểu diễn luật thiếu mạch lạc, các quy định cố gắng rất cụ thể. Theo hệ thống pháp luật đất đai hiện hành, không thể hiểu khác đối với cái sai của Quyết định thu hồi đất và cưỡng chế thu hồi đất.

Tất nhiên việc ban hành Luật Đất đai mới vào trước ngày 15/10/2013 cần đặt ra nhiều mục tiêu mới, trong đó cần có các quy định về xử lý cụ thể đối với việc áp dụng sai pháp luật của chính quyền địa phương các cấp.

- Xin trân trọng cảm ơn ông!

(Theo VnMedia)

Trong mạch chảy hình thành quần thể chung cư, khu đô thị mới, ngày càng nhiều phong cách ngoại quốc được du nhập vào Việt Nam từ chất lượng, kiến trúc, tới quản lý dịch vụ…
"Ở các thị trường nước ngoài, người ta mua chứng khoán nhiều hơn BĐS. Nhưng ở Việt Nam người dân thích đầu tư BĐS hơn là bỏ tiền vào các quỹ đầu tư hay chứng khoán", Giám đốc điều hành CBRE ông Marc Townsend cho biết.
Tại buổi làm việc với lãnh đạo Sở Xây dựng mới đây, Bí thư Thành ủy Đà Nẵng Nguyễn Xuân Anh đã chỉ rõ, mỗi nhà xây dựng trái phép được chung chi 30-50 triệu đồng, đồng thời yêu cầu cho thôi chức Chủ tịch UBND quận nếu để xảy ra tình trạng xây dựng nhà trái phép.
Chính phủ vừa đề xuất Quốc hội xem xét một số dự án quan trọng quốc gia, dự án trọng điểm giai đoạn 2016 - 2020 bao gồm đường bộ cao tốc Bắc – Nam, sân bay Long Thành, đường sắt cao tốc Bắc Nam... Tổng mức đầu tư ban đầu ước tính hơn 66 tỷ USD
Giá nhà đất tiếp tục leo thang chóng mặt là một phần nguyên nhân khiến các nhà đầu tư BĐS nước ngoài kém mặn mà với thị trường Nhật Bản.
Vừa qua, có một số Ngân hàng đã thực hiện điều chỉnh giảm lãi suất huy động VNĐ đối với các kỳ hạn dưới 1 năm, mức giảm từ 0,3 - 0,5%. Có nhiều ý kiến tỏ ra lạc quan về tác động tích cực của động thái này tới thị trường bất động sản. Tuy nhiên, cũng có quan điểm tỏ ra khá thận trọng về tác động của việc giảm lãi suất.
Theo báo cáo mới nhất của công ty Savills, hầu hết các dự án nhà ở tại Bình Dương nhắm vào đối tượng khách hàng là chuyên viên, lãnh đạo và người mua từ những tỉnh/ thành khác.
Theo một nguồn tin của BizLIVE, tại Hội thảo “Cơ hội và tiềm năng Tập đoàn FLC” vào ngày 15/1 tới, Tập đoàn FLC sẽ chính thức mở bán dự án FLC Complex tại 36 Phạm Hùng, quận Nam Từ Liêm, Hà Nội.
Lên đầu trang