Thứ Sáu, 15/06/2012, 11:30

Xử lý nợ xấu: Cần người mua nợ hay cần “chợ" để bán?

Nếu thành lập công ty mua bán nợ xấu quốc gia sẽ xảy ra tình trạng thị trường chỉ có duy nhất 1 người mua nợ xấu sẽ rất dễ xảy ra rủi ro đạo đức trong quá trình thực hiện, không hiệu quả.

Xử lý nợ xấu: Cần người mua nợ hay cần “chợ

Ngày 31/05, sau cuộc họp giữa NHNN với nhóm 14 NHTM lớn,thông tin được mọi người hết sức quan tâm là đề án thành lập công ty mua bán nợxấu quốc gia với quy mô khoảng 100 ngàn tỷ đồng. Lần đầu tiên đã có phương án xửlý nợ xấu tầm cỡ quốc gia, được cơ quan quản lý thông tin ngay từ khi thành lậpđề án.

Mô hình công ty mua nợquốc gia

Trả lời câu hỏi của ĐBQH về đề án thành lập công ty mua bánnợ xấu Quốc gia, Thống đốc Nguyễn Văn Bình cho biết hiện đề án được hình thànhtừ sự tư vấn của các học giả, chuyên gia kinh tế với Chính phủ. Có lẽ xuất pháttừ kết quả xử lý nợ xấu tại nhiều nước như Thụy Điển, Mỹ, Hàn Quốc.. sau khủnghoảng kinh tế mà các chuyên gia tư vấn đã lựa chọn mô hình này.

Công ty mua bán nợ xấu quốc gia thường được áp dụng cơ chế đặcbiệt để tham gia vào quá trình tái cơ cấu tài sản các ngân hàng yếu kém.

Với ThụyĐiển, sau khi quốc hữu hóa 2 ngân hàng Gotabanken và Nordbanken thì tài sảnxấu đã được tách ra khỏi bảng cân đối chuyển về 2 AMC của Nhà nước. Hai công tyAMC thực hiện quản lý, cấp vốn cho doanh nghiệp làm ăn có lời và tìm khách hàngđể thanh lý tài sản còn lại. Năm 1993 tỷ lệ nợ xấu của Thụy Điển là 11% GDP và sau 2 nămvới chi phí bỏ ra khoảng 4,3% GDP thì nợ xấu mới được giải quyết xong. Tuynhiên phải mất 10 năm thì tín dụng cho vay ngân hàng mới đạt mức trước khủng hoảng

Tại Hàn Quốc, Chính phủ sau khi tái cấp vốn cho ngân hàngthì sử dụng công ty KAMCO, là công ty quản lý tài sản, mua lại nợ xấu của ngânhàng với giá thị trường và thấp hơn giá sổ sách, không thanh toán bằng tiền mặtmà bằng chính trái phiếu do công ty phát hành. Tiếp đến NHTW Hàn Quốc để KDIC, cơ quản bảo hiểm tiền gửi,chi trả tiền đóng góp vốn không phải bằng tiền mặt mà bằng trái phiếu. Chính phủđứng ra bảo lãnh cho các trái phiếu do các công ty này phát hành và thanh toánlãi. Sau 5 năm, tỷ lệ nợ xấu Hàn Quốc cũng giảm từ 8,3% của năm 2000 xuống 1%vào năm 2005. Cùng với đó tỷ lệ an toàn vốn từ năm 1997-2005 được tăng từ 7%lên 12% .

Có thể thấy sử dụng công ty mua bán nợ xấu quốc gia đem lạikết quả ấn tượng nhưng đòi hỏi chi phí không nhỏ, có thể sẽ rất cao nếu như nợxấu có chất lượng thấp và thời gian xử lý tương đối dài.

Những bất cập của môhình công ty mua nợ xấu tại Việt Nam

Không chỉ là áp lực về mặt chi phí, thời gian thực hiện dàimà mô hình công ty mua bán nợ xấu cũng bộc lộ những yếu điểm. Thứ nhất việc thịtrường mua bán nợ xấu nếu chỉ có 1 công ty mua nợ xấu quốc gia thì xảy ra hiệntượng thị trường chỉ có 1 người mua và nhiều người bán. Như vậy việc quyết địnhmua của ai, giá bao nhiêu sẽ là câu hỏi khó với cơ quan quản lý cũng như vớichính công ty mua bán nợ xấu.

Nếu không có cơ chế giám sát đủ mạnh thì rất dễ xảy ra rủiro đạo đức trong xác định giá trị nợ xấu, quyết định mua nợ xấu.

Hơn nữa việc có 1 công ty mua nợ xấu như vậy về dài hạn sẽkhiến cho các ngân hàng có tâm lý ỷ lại rằng sẽ không “chết”, bởi nếu để xảy ranợ xấu thì đã có công ty xử lý. Còn trong ngắn hạn khó có thể sớm thành lậpcông ty mua bán nợ xấu với quy mô lớn như vậy. Do đó mục tiêu sớm xử lý “cụcmáu đông” nợ xấu sẽ không đạt.

Công ty mua nợ nếu được thành lập sẽ phải là công ty Nhà nước,cho dù chỉ là phát hành trái phiếu được Chính phủ bảo lãnh thì vốn để sử dụng vẫnsẽ phải từ ngân sách. Những năm vừa qua ngân sách luôn ở tình trạng thâm hụtthì khả năng cấp lượng vốn lớn cho công ty thiếu khả thi.

Cơ hội để thành lậpthị trường mua bán nợ minh bạch

Đề xuất thành lập công ty mua bán nợ quốc gia cũng bởi lo ngạicác công ty AMC của ngân hàng vừa thiếu vừa yếu, không đủ sức thực hiện nhiệm vụxử lý nợ xấu hệ thống ngân hàng. Nhưng thực tế chỉ ngân hàng và AMC ngân hàng mớilà đơn vị hiểu rõ nhất về chất lượng nợ xấu của mình.

Trong khi mất nhiều thời gian, chi phí thành lập công ty muabán nợ thì NHNN có thể nhanh chóng kiến tạo thị trường mua bán nợ xấu thông quaban hành quy định giao dịch tạo ra hành lang pháp lý cho các AMC và ngân hàngthực hiện.

Nếu các NHTM nhận thấy cơ hội sinh lời từ mua bán nợ xấu thìviệc đầu tư, tăng tiềm lực AMC để đáp ứng yêu cầu kinh doanh “nợ xấu” sẽ nhanhchóng được thực hiện.

Cơ chế giao dịch cần khuyến khích ngân hàng khỏe mạnh thamgia mua lại nợ xấu từ ngân hàng yếu. Ví dụ áp dụng quy định cho phép khoản nợ xấusau khi được bán chiết khấu và chuyển về ngân hàng có quản trị tốt hơn thì sẽkhông phải trích lập dự phòng toàn bộ mà chỉ cần trích lập tỷ lệ nhất định10-20%. Sự tham gia của ngân hàng mạnh khỏe hơn, quản trị rủi ro tốt hơn cũng sẽgiúp nâng cao chất lượng ngân hàng yếu kém

Đối với những nợ xấu không thể bán hoặc không có ngân hàngkhác mua thì có thể khoanh nợ, tạm thời chấp nhận để đợi thời điểm thích hợp xửlý. Tuy nhiên phải có chế tài mang tính răn đe hoặc phạt với lãnh đạo ngân hàngđể xảy ra nợ xấu không thể xử lý như vậy. Một trong biện pháp hiệu quả là yêu cầubù đắp thiếu hụt vốn, đảm bảo đủ tỷ lệ vốn chủ sở hữu như quy định.

Một "chợ" giao dịch nợ xấu với nhiều thành phần, đơn vị thamgia, có cơ chế định giá, đấu thầu minh bạch chắc chắn sẽ giúp cho quá trình xửlý tài sản xấu khách quan và nhanh chóng hơn. Kế hoạch như thế mang tính dàihơi và hiệu quả hơn.

Thanh Hải

Theo TTVN

Từ ngày 19/4 - 21/5/2018, UBND tỉnh Hải Dương sẽ phát hành hồ sơ mời sơ tuyển Dự án Đầu tư xây dựng khu dân cư phía Đông, xã An Phụ, huyện Kinh Môn với tổng vốn đầu tư hơn 100 tỷ đồng.
Phó Chủ tịch tỉnh Quảng Ninh cho biết, việc mua bán đất trao tay không có giấy tờ gì là vô cùng mạo hiểm. Những trường hợp này sẽ không được hợp thức hóa.
Sở Tài nguyên và môi trường tỉnh Đồng Nai vừa lập đoàn kiểm tra tình trạng phân lô bán nền trái phép đất nông nghiệp đang diễn biến phức tạp trên địa bàn.
Mới đây, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 27/NQ-CP điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất tỉnh Hưng Yên đến năm 2020 và kế hoạch sử dụng đất kỳ cuối (2016 - 2020).
Tại Châu Á Thái Bình Dương, thị trường bất động sản thay thế dù còn khá non trẻ nhưng lợi nhuận thu về cho phân khúc này đang có tốc độ tăng trưởng chóng mặt.
Hiện nay, rất nhiều người dân có nhu cầu vay vốn ngân hàng để mua nhà. Tuy nhiên, không phải ai cũng nắm rõ quy trình, thủ tục vay vốn. Những kiến thức về thủ tục vay mua nhà trả góp dưới đây sẽ giúp bạn rút ngắn thời gian chuẩn bị hồ sơ và chủ động trong mọi tình huống để nhanh chóng sở hữu căn nhà mơ ước.
Theo báo cáo mới nhất của công ty Savills, hầu hết các dự án nhà ở tại Bình Dương nhắm vào đối tượng khách hàng là chuyên viên, lãnh đạo và người mua từ những tỉnh/ thành khác.
Theo một nguồn tin của BizLIVE, tại Hội thảo “Cơ hội và tiềm năng Tập đoàn FLC” vào ngày 15/1 tới, Tập đoàn FLC sẽ chính thức mở bán dự án FLC Complex tại 36 Phạm Hùng, quận Nam Từ Liêm, Hà Nội.
Lên đầu trang